Sinds 2000 wordt er jaarlijks aandacht gevraagd voor Repetitive Strain Injury tijdens de Internationale Dag tegen RSI. Deze dag valt dit jaar, niet geheel toevallig, op de minst repetitieve dag van de kalender (29 februari). Op de RSI Dag wordt extra stil gestaan bij RSI-klachten, maar ook bij de behandeling en het voorkomen ervan.
RSI is een verzamelnaam voor klachten die ontstaan door het maken van repeterende bewegingen. Zulke klachten zijn bijvoorbeeld: pijn, spanning in de spieren, of zelfs uitval van lichaamsfuncties. RSI staat ook bekend als KANS (Klachten aan de Arm, Nek en/of Schouder).
RSI ontwikkelt zich meestal geleidelijk. Het is belangrijk om RSI-klachten vroegtijdig te herkennen en te behandelen om de kans op chronische pijn te verminderen.
Ook buiten de werksfeer om komen RSI-klachten steeds vaker voor, bijvoorbeeld onder jongeren die intensief gamen of vele uren op hun smartphone scrollen.
De belangrijkste oorzaken van RSI
De voornaamste oorzaken van RSI-klachten zijn: herhalende bewegingen, een langdurig statische houding en een verkeerde werkhouding. Ook door het veelvoudig uit moeten oefenen van kracht, door een gebrek aan afwisseling en door het ondergaan van trillingen kunnen RSI-klachten toenemen.
In bepaalde beroepsgroepen komen RSI-klachten vaker voor dan bij andere. Zo lopen kappers of mensen met een kantoorbaan bijvoorbeeld meer risico dan leraren of politieagenten. Hierbij is de inhoud van het werk een bepalende factor. Er zijn immers minder repeterende bewegingen.
Maar ook de werkomgeving is van groot belang. Zo kan een niet goed ingerichte werkplek, met bijvoorbeeld een bureau op de verkeerde hoogte, het risico op RSI-klachten vergroten. Ook een verkeerd afgesteld beeldscherm, het niet nemen van voldoende pauzes of het aannemen van een slechte houding, kunnen bijdragen aan RSI.
Wat kun je doen om RSI te voorkomen?
Een gezonde levensstijl is van belang bij het voorkomen van heel veel klachten. Zo ook bij RSI. Verschillende leefstijlfactoren kunnen bijdragen aan het ontstaan of verergeren van RSI. Naast herhalende bewegingen, een slechte houding, overbelasting en de werkplekergonomie kun je hierbij denken aan stress, onvoldoende rust, onvoldoende herstel en gebrek aan lichaamsbeweging.
Voer de werkdruk dus niet te hoog op en vermijd stress. Las regelmatig even een pauze in om je lichaam en geest te laten ontspannen. Ga elke uur even staan en doe wat rek- en strekoefeningen. Of neem micro-pauzes: sta af en toe op en loop een minuutje rond om je spieren te strekken en je bloedsomloop te stimuleren. Vooral als je gedurende de dag veel in dezelfde houding staat of zit, of veelal dezelfde bewegingen maakt, is dit extra belangrijk.
Verband tussen voeding en RSI
Van alle leefstijlfactoren wordt voeding het minst meegenomen in pijnmanagement. Dit is onterecht, aldus het Nederlands Tijdschrift voor Revalidatiegeneeskunde. Steeds meer wetenschappelijke studies adviseren om voeding te betrekken bij het bestrijden van chronische pijnklachten, zoals RSI.
Het is nog niet helemaal duidelijk welke onderliggende mechanismen ervoor zorgen dat aanpassingen in de voeding chronische pijn kunnen beïnvloeden. Toch zijn er al verschillende verklaringen beschreven voor het effect van voeding.
Bijvoorbeeld dat voeding de concentraties van pro- en anti-inflammatoire cytokines beïnvloed. Pro-inflammatoire cytokinen bevorderen ontstekingen en anti-inflammatoire cytokinen remmen ontstekingen juist af.
Pro- en anti-inflammatoire cytokines hebben dus respectievelijk een negatieve en positieve invloed op de pijnintensiteit. Verder heeft voeding het potentieel om pijn te beïnvloeden via de anti-oxidatieve werking.
Wat is een gezond voedingspatroon?
Volgens het Voedingscentrum en de Schijf van Vijf bestaat een gezond voedingspatroon uit groenten, fruit, volle granen, peulvruchten, noten en onverzadigde oliën. Verder omvat het een lage tot matige hoeveelheid zeevruchten of gevogelte.
En géén of een lage hoeveelheid rood vlees, verwerkt vlees (bijvoorbeeld paté, salami en hamburgers), toegevoegde suiker, geraffineerde granen (bijvoorbeeld witte pasta en rijst) en zetmeelrijke groenten (bijvoorbeeld pompoen en (zoete) aardappel).
Zet het individu centraal bij behandeling RSI-klachten
Niet ieder mens is hetzelfde en dus heeft ook niet ieder mens per se baat bij een voedingsinterventie. Maar het is wel belangrijk om het voedingspatroon mee te nemen in de behandeling van mensen met RSI-klachten.
